Dù thua Trump vẫn có thể thắng

ByAN TIÊM

Ngày 07-12-2020 (GMT +7)

Cho dù Tổng thống Trump phải rời Nhà Trắng vào trưa ngày 20-1, việc ông ta tiếp tục thách đố các quy chế bầu cử đã có mặt hơn hai trăm năm và ngang nhiên chà đạp ý nguyện của cử tri vẫn có thể gây ảnh hưởng dài lâu đến nền dân chủ Hoa Kỳ.

Có nhiều dấu hiệu cho thấy một số chính trị gia và ứng cử viên đảng Cộng hòa đang muốn bắt chước ông Trump. Trong số những người ủng hộ chiến thuật nhiễu loạn pháp lý này, ngoài các ứng cử viên vào Hạ viện còn có các nhà lập pháp cấp tiểu bang, chủ tịch các đảng bộ địa phương, các nhóm luật gia bảo thủ, thậm chí những người được bổ nhiệm vào các chức vụ nhỏ trong các hội đồng chứng thực bầu cử tại tiểu bang. Nói cách khác, ảnh hưởng của Donald Trump sau khi thua cuộc vẫn có thể sâu rộng.

Bà Jennifer Granholm (Dân chủ), cựu thống đốc bang Michigan, khuyến cáo: “Donald Trump đang đầu độc nền dân chủ nước Mỹ. Ông ta đã tạo nên một tiền lệ và cho mọi người thấy rằng việc đạp đổ các luật lệ lâu đời từng làm nước Mỹ này vĩ đại là OK, không sao cả.” Bà đang cùng cựu thống đốc Christine Todd Whitman (Cộng hòa) của bang New Jersey tìm cách báo động về sự nguy hại đến thể chế mà ông Trump đang cố tình gây ra khi nhất định không chịu nhận thất cử. Bà Whitman, người từng làm việc cho Tổng thống George W. Bush, nói: “Người Mỹ không phải như vậy. Và chúng ta cũng không muốn công chúng nghĩ rằng đây là chuyện bình thường”.

Tổng thống Trump và đồng minh của ông đã thêu dệt hàng loạt các thuyết âm mưu thật khó tin, như máy móc bị điều khiển và phá hoại bởi Tổng thống Venezuela đã chết cách đây bảy năm, hay hàng chục ngàn lá phiếu bất hợp pháp đã lọt một cách lạ lùng qua bao lớp an ninh dầy đặc của các cơ quan kiểm soát bầu cử vẫn làm việc tốt bao nhiêu năm qua. Họ đệ hàng chục đơn kiện lên tòa án các cấp, từ thành phố đến Tối Cao Pháp Viện. Họ gây áp lực lên các ủy viên Cộng hòa trong hội đồng chứng thực kết quả bầu cử. Họ ép các nhà lập pháp tại một số tiểu bang nơi đảng Cộng hòa chiếm đa số phải hủy bỏ kết quả bầu cử và lập danh sách đại cử tri đoàn hoàn toàn mới, hợp với “ý đảng” thay vì lòng dân…

Họ làm tất cả chuyện này cho dù cơ quan kiểm soát an ninh bầu cử quốc gia tuyên bố cuộc bầu cử năm nay là “an toàn nhất trong lịch sử,” kể cả khi Bộ trưởng Tư pháp cho biết FBI đã không tìm được bất cứ bằng chứng nào cho thấy có gian lận trên bình diện rộng khiến kết quả phải bị đảo ngược. Điều lạ là nhiều đảng viên Cộng hòa các cấp cũng tham gia trò chơi nguy hiểm này. Hôm thứ Sáu 5-11, 64 nhà lập pháp Cộng hòa tại bang Pennsylvania đã gửi một bản kiến nghị lên Hạ viện, yêu cầu Quốc hội không chấp nhận đại cử tri đoàn của ông Biden vì lý do cuộc bầu cử “có nhiều khuất tất,” cứ như Quốc hội có quyền làm chuyện vô lý đó.

Những ngày qua, các nhà lập pháp Cộng hòa tại một số tiểu bang chiến địa còn lập ra những diễn đàn bán chính thức cho những kẻ buôn bán thuyết âm mưu có chỗ quảng cáo những món hàng độc của họ. Từ Arizona lên đến Michigan, từ Wisconsin xuống tới Georgia, họ lặp đi lặp lại những cáo buộc mơ hồ phi chứng cớ cốt làm lung lay niềm tin người dân vào hệ thống bầu cử, tuy ai cũng biết rõ họ không thể nào chuyển bại thành thắng cho Donald Trump.

Nhưng không phải đảng viên Cộng hòa nào cũng hùa theo. Bộ trưởng Nội vụ Brad Raffensberger của Georgia cho biết ông và gia đình mình bầu cho Donald Trump, nhưng không vì thế mà ông sẽ sửa đổi kết quả dù bản thân ông bị đe doạ và kêu gọi phải từ chức. Joe Biden đã được chứng nhận thắng Georgia sau ba lần đếm đi đếm lại. Tại Michigan, hội đồng kiểm chứng bầu cử gồm hai thành viên Cộng hòa và hai Dân chủ đã chứng nhận kết quả cho ông Biden với tỉ số 3-0. Một thành viên Cộng hòa đã bỏ phiếu trắng. Van Langevelde, thành viên Cộng hòa duy nhất bỏ phiếu thuận, giải thích hành động của mình như sau: “Nhiệm vụ của tôi rất đơn giản. Tôi có bổn phận chứng nhận kết quả dựa trên số phiếu đếm được”.

Tuy nhiên, các nhà phân tích chính trị cảnh cáo hiện tượng Trump sẽ làm rối loạn hệ thống bầu cử trên đường dài nếu nước Mỹ không có biện pháp ngăn ngừa và cải thiện. David Carroll, người đứng đầu chương trình bảo vệ dân chủ tại Trung tâm Carter do cựu Tổng thống Jimmy Carter thành lập, đề nghị dùng năm 2020 làm bệ phóng để điều chỉnh và thiết kế lại hệ thống bầu cử cho vững chắc hơn. Thí dụ, nhân viên cao cấp trong các ban bộ kiểm soát bầu cử nên là những người phi đảng phái, được bổ nhiệm thay vì phải tranh cử vào chức vụ của mình; chỉnh sửa những điều lệ còn mơ hồ trong luật bầu cử của tiểu bang; áp dụng một số nguyên tắc bầu cử và kiểm phiếu chung cho tất cả các bang; tăng cường ngân sách để mướn và huấn luyện nhân viên cũng như thiện nguyện viên trong các cuộc bầu cử tương lai…

Một sự thật hiển nhiên là dù Donald Trump có thất cử kỳ này, chiến thuật kiện tới cùng của ông ta xem ra đã “thắng” lớn. Tính đến nay số tiền mà chiến dịch “Bảo vệ Bầu cử” của ông ta gây quỹ được từ sau ngày 3-11 đã vượt qua 200 triệu USD, ngoài sự tiên liệu của nhiều người. Bộ trưởng Nội vụ Alex Padilla của California nói: “Tôi không nghĩ chiến thuật đó sẽ biến mất, vì ông ta sẽ không biến mất”. Padilla là người vừa ký biên bản chứng nhận danh sách 55 đại cử tri cho ứng viên Joe Biden, đẩy liên danh Biden-Harris vượt ngưỡng 270 phiếu cần có để vào Tòa Bạch Ốc.

Bài viết liên quan

Đăng ký nhận bản tin